ဒီေန႕(၁၂.၀၃.၂၀၁၂) ကိုယ္တို႕ MIDO အဖြဲ႕ေလးရဲ႕
ပထမဆံုး ICT နည္းပညာျပန္႕ပြားေရး သင္ၾကားမႈအစီအစဥ္ေလးတစ္ခု အေနနဲ႕ နာေရးကူညီမႈအသင္း(ရန္ကုန္)
ကဖြင့္ထားတဲ့ တစ္ပတ္တာသင္တန္းေလးမွာ အခ်ိန္ႏွစ္နာရီယူၿပီး လူမႈေရးလုပ္ငန္းေတြကို အရွိန္အဟုန္ျမွင့္ႏုိင္ဖို႕အတြက္
ICT (သတင္းႏွင့္ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာ) ကို ဘယ္လိုအသံုးျပဳေနၾကတယ္ ... ဘယ္လိုအသံုးျပဳသင့္တယ္
ဆိုတာေလးေတြ ဖလွယ္ေဆြးေႏြးျဖစ္ခဲ့တယ္။ ကိုယ္တို႕ရဲ႕ အတန္းခ်ိန္မေရာက္ခင္မွာပဲ ... သင္တန္းသား၊
သင္တန္းသူေတြနဲ႕ အိုင္စီတီအၾကား ဆက္စပ္ပတ္သက္မႈ ဘယ္ေလာက္ရွိသလဲဆိုတာေလးကို သိရဖုိ႕...
form ေလးတစ္ခုကို ႀကိဳျဖည့္ခုိင္းထားခဲ့တာေၾကာင့္ ... သင္တန္းသားေတြရဲ႕ အေျခအေနကို
ကိုယ္တုိ႕အခ်ိန္မစမီကတည္းက ႀကိဳသိေနခြင့္ရခဲ့တယ္။ သူတို႕ေတြရဲ႕ အေျဖေတြကိုဖတ္ရတာ သိပ္ကိုစိတ္၀င္စားစရာေကာင္းတာပဲ။
သင္တန္းမွာ ရွိတဲ့သူ ၃၂ ေယာက္အနက္ ကြန္ပ်ဴတာနဲ႕
အင္တာနက္ကို သံုးဖူးၾကတဲ့သူက ၈ေယာက္ပဲရွိတာကိုေတြ႕ရတယ္။ ၿပီးေတာ့ ... မသံုးျဖစ္ၾကတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြကို
ၾကည့္တဲ့အခါ ... အခ်ိန္မရလို႕၊ အသက္အရြယ္ႀကီးေနလို႕၊ ပိုက္ဆံမတတ္ႏိုင္လို႕၊ အလုပ္နဲ႕မသက္ဆိုင္လို႕စတဲ့
ပုဂိဳလ္တစ္ဦးခ်င္းစီနဲ႕ ဆိုင္တာေတြေတြ႕ရသလိုပဲ ... အင္တာနက္မရွိလို႕၊ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးခက္ခဲလို႕၊
မီးမလာလို႕ စတဲ့ နည္းပညာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ မျဖစ္မေနလိုအပ္ေသာ အေျခခံအေဆာက္အအံု
(Infrastructure) ေတြမရွိေသးျခင္းဆိုတဲ့ အမ်ားနဲ႕ပါပတ္သက္ေနတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြကိုပါ
ေတြ႕လိုက္ရတယ္ ...။ တစ္ဦးခ်င္းဆိုင္ရာအျမင္ေတြနဲ႕ပတ္သက္ၿပီး ... အခ်ိန္မရဘူးဆိုေပမယ့္လဲ
အေရးႀကီးတယ္ဆိုရင္ အခ်ိန္ရေအာင္ရွာသင့္တဲ့အေၾကာင္း၊ အင္တာနက္နည္းပညာဟာ ႀကီးႀကီးငယ္ငယ္
အသက္အရြယ္မေရြး အသံုးခ်တတ္ရင္တတ္သလို အသံုး၀င္တဲ့အေၾကာင္း၊ ICT ဟာ ကေလးေတြ အေပ်ာ္သက္သက္
အသံုးျပဳရတာမ်ိဳးအတြက္ခ်ည္းမဟုတ္ပဲ လူႀကီးေတြလဲ သတင္းေတြဖတ္တာမ်ိဳး၊ အျခားစိတ္၀င္စားတဲ့
အေၾကာင္းအရာေတြ ေလ့လာတာမ်ိဳးေတြပါ လုပ္ႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္း၊ ပိုက္ဆံမတတ္ႏိုင္ျခင္းကိစၥကလည္း
ေနာက္ပိုင္းေတြမွာ အက်ိဳးအျမတ္မယူတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းမ်ိဳးေလးေတြ မ်ားမ်ားေပၚလာတဲ့အခါ
ICT နည္းပညာေတြကို တတ္ခ်င္စိတ္ရွိရံုတစ္ခုတည္းနဲ႕ အခမဲ့သင္ၾကားခြင့္ရႏုိင္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ
ရလာႏုိင္တဲ့အေၾကာင္း၊ အလုပ္နဲ႕မသက္ဆိုင္ဘူးဆိုတာကလည္း အခုေလာေလာဆယ္ မသက္ဆိုင္ဘူးလို႕ထင္ေနျခင္းသာျဖစ္ၿပီး
... ႏုိင္ငံျခားတုိင္းျပည္ေတြမွာဆို လယ္စိုက္တဲ့လယ္သမားေတြက အစ အင္တာနက္ေပၚက ေစ်းႏႈန္းေတြကိုၾကည့္ၿပီး
ပြဲစားမပါပဲ ကိုယ္တုိင္ အေရာင္းအ၀ယ္လုပ္ေနၾကၿပီ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းေတြ သိသေလာက္ ေဆြးေႏြးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
Infrastructure ကိစၥနဲ႕ပတ္သက္လို႕ကေတာ့ အားလံုး၀ိုင္းႀကိဳးစားၾကရမွာျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းနဲ႕
အခုေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ရွိတဲ့အေျခအေနေလးနဲ႕ပဲ ျဖစ္သလို ေလ့လာသင္ယူဆည္းပူးၾကရမွာပဲျဖစ္တယ္လို႕
ကိုယ့္ရဲ႕အျမင္ကိုေျပာျပခဲ့တယ္။ ၿပီးေတာ့ သင္တန္းအတြက္ ကိုယ္ျပင္ဆင္ခဲ့တဲ့ Power
Point Slide Show ေလးကိုျပၿပီး Presentation ေလးလုပ္ခဲ့တယ္။ ပန္းသီးကြန္ပ်ဴတာေတြကို
တီထြင္ခဲ့သူတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ စတိပ္ေဂ်ာ့ ကြယ္လြန္သြားတဲ့ အခါမွာ ေဖ့ဘြတ္လူမႈကြန္ယက္ ကိုတည္ေထာင္သူလူငယ္ေလး
မက္ခ္ဇူကာဘတ္ ေျပာခဲ့တဲ့စကားေလးကိုလဲ ႀကိဳက္လြန္းလို႕ ကိုယ္ရဲ႕ Presentation ေလးထဲမွာ
ထည့္ျပခဲ့တယ္။ သူေျပာခဲ့တာက “Steve, thank you for being a mentor and a
friend. Thanks for showing that what you build can change the world. I will
miss you.” တဲ့ ။ ျမန္မာလိုဆိုရင္ေတာ့
... ဆရာတစ္ေယာက္အျဖစ္နဲ႕ေရာ မိတ္ေဆြတစ္ေယာက္အျဖစ္နဲ႕ပါ ရွိေနေပးခဲ့တဲ့အတြက္ ေက်းဇူးပါ။
ကုိယ္ဖန္တီးတည္ေဆာက္လိုက္တာတစ္ခုခုက ကမာၻႀကီးကိုေျပာင္းလဲပစ္လုိက္ႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို
ျမင္ေအာင္ျပခဲ့တဲ့အတြက္လဲ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ... စတိဗ္ေရ။ ခင္ဗ်ားကို က်ေနာ္ လြမ္းေနမွာပါ
... တဲ့။ ဒီလိုအသိမ်ိဳး အေတြးမ်ိဳး ကိုယ္တို႕ ျမန္မာလူငယ္ေလးေတြရဲ႕ ရင္ထဲအသဲထဲ မွာလဲ
ရွိသင့္တယ္ဆိုတာေလးကို အားမလိုအားမရနဲ႕ေျပာခဲ့မိပါေသးတယ္။ ညံ့ဖ်င္းတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္
တစ္ခုရဲ႕လက္ေအာက္မွာ ကာလၾကာရွည္ၿငိမ္၀တ္ပိျပားခဲ့ၾကရတဲ့ ကိုယ္တို႕လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ မ်က္လံုးေတြထဲမွာ
သိမ္ငယ္မႈေတြကေနရာယူထားၾကၿပီး မိမိကုိယ္ကို ယံုၾကည္မႈေတြေပ်ာက္ဆံုးေနခဲ့တာ ... မလႊဲမေရွာင္သာခဲ့တဲ့
အရွိတရားတစ္ခုပါပဲ။
အဲဒီ့မလိုလားအပ္တဲ့ အရွိတရားတစ္ခုကိုေခ်ဖ်က္ပစ္ဖို႕
... ကိုယ္တို႕အားလံုးရဲ႕ ႏွလံုးသားထဲမွာ we can do it. ငါတို႕လုပ္ႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ ေအာင္စိတ္ေလးကို
ပ်ိဳးေထာင္ေမြးျမဴထားၾကဖို႕ အေရးတႀကီးလိုအပ္တယ္လို႕လဲ ကိုယ္ျမင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ ကိုယ္တို႕အဖြဲ႕ေလးရဲ႕
ေဆာင္ပုဒ္ေလးကို လူငယ္ေတြရဲ႕ႏွလံုးသားထဲ ေအာင္စိတ္ေတြေပါက္ဖြားလာေစဖို႕ အားေပးတဲ့အေနနဲ႕
You can do IT. လို႕ေပးခဲ့တာေပါ့။ IT ဆိုတဲ့စကားလံုးကို Information Technology (သတင္းနည္းပညာ)
လို႕လဲ ျမင္လို႕ရတယ္ေလ။ ကိုယ့္ရဲ႕ Presentation ေလးအၿပီးမွာ ရွိတဲ့သင္တန္းသား ၃၂ ေယာက္ကို
အုပ္စု ေလးစုခြဲၿပီး စားပြဲေတြကိုလဲ ေလးခုစာျပင္စီလုိက္ၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့ ... သူတို႕ကို
စာရြက္အျဖဴႀကီးေတြ တစ္ေယာက္တစ္ရြက္စီေပးၿပီး ... အခုလို ေျပာျပၿပီးတာေတြကို နားေထာင္ၿပီးတဲ့အခါမွာ
ဘယ္လိုေတြခံစားၾကရသလဲ၊ ဘာေတြလုပ္ေပးဖို႕လုိမယ္ထင္သလဲ၊ ဘာအခက္အခဲေတြရွိမလဲ စတာေလးေတြကို
(Group Discussion)အုပ္စုအတြင္းေဆြးေႏြးတုိင္ပင္ၾကၿပီး ခ်ေရးၾကဖို႕ ေပးလိုက္တယ္။ သူတို႕ေတြ
အခ်င္းခ်င္းစကားေတြေျပာဆိုေဆြးေႏြးေနၾကစဥ္မွာလဲ ကိုယ္တို႕ကလည္း ... လုပ္ရမယ့္ပံုစံေလးကို
အေသးစိတ္လိုက္ရွင္းျပ ... ၀င္ေဆြးေႏြးစတာေတြလိုက္လုပ္ၾကတာေပါ့ ...။ ၿပီးတဲ့အခါ ...
အုပ္စုေလးခုစီက တစ္အုပ္စုကို တစ္ေယာက္စီထြက္လာေစၿပီး သူတို႕ေတြခ်ေရးထားတာေတြကို ျပန္ၿပီး
တင္ျပေဆြးေႏြးေစခဲ့တယ္။ တစ္ေယာက္ထြက္လာၿပီး သူတို႕ေတြေဆြးေႏြးေျပာဆိုျဖစ္ခဲ့တာေတြကို
ထြက္ၿပီးရွင္းျပလိုက္ ... က်န္တဲ့သူေတြက လက္ခုပ္ေတြတီးၿပီးအားေပးလုိက္ ... ေနာက္တစ္ေယာက္
... ေနာက္တစ္ေယာက္နဲ႕ ကိုယ္တို႕ရဲ႕သင္တန္းေလးစည္စည္ကားကားျဖစ္လာတယ္ ...။ ရတဲ့အခ်ိန္ႏွစ္နာရီကလည္း
ကုန္ဖို႕တျဖည္းျဖည္းနဲ႕နီးနီးလာတယ္။ သူတို႕ေလးဖြဲ႕လံုး Presentation လုပ္ၿပီးသြားၾကတဲ့အခါ
... ကိုယ္က သူတို႕ေျပာသြားတဲ့အခ်က္ေတြနဲ႕ပတ္သက္ၿပီး ကိုယ္တုိ႕ဘက္က ထင္ျမင္ခ်က္ေတြ၊
လုပ္ေပးႏုိင္တာေတြကို ျပန္ေျပာျပတယ္။ ၿပီးေတာ့ ... ကိုယ္တို႕သူငယ္ခ်င္းေတြစုၿပီးဖြဲ႕ထားတဲ့
အဖြဲ႕ေလးရဲ႕လုပ္ဖို႕ရွိတဲ့ အစီအစဥ္ေလးေတြကိုလဲ အၾကမ္းဖ်ဥ္းရွင္းျပလိုက္တယ္။ နယ္ေတြဆင္းၿပီး
နည္းပညာဆိုင္ရာသင္ၾကားမႈေတြလုပ္သြားမယ္ဆိုတဲ့ ကိုယ္တုိ႕ရဲ႕ အစီအစဥ္ေလးကို အားလံုးက
အားတက္သေရာနဲ႕ ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကတာေတြ႕ရတဲ့အတြက္ ၀မ္းလဲသာမိသလို ... တစ္ဖက္ကလည္း ဆက္လုပ္ရမယ့္အလုပ္ေတြအတြက္
အားတက္မိပါတယ္။ အဲဒီ့အစီအစဥ္ေလးအၿပီးမွာနာရီကို လွမ္းၾကည့္လုိက္ေတာ့ ၅နာရီကထိုးေနပါၿပီ။
ဒါေပမယ့္ ... ေနာက္ဆံုးအစီအစဥ္တစ္ခုအေနနဲ႕
အခုျပဳလုပ္သြားတဲ့မွ်ေ၀ေဆြးေႏြးျခင္းအစီအစဥ္ေလးကေန ရလိုက္တဲ့အခ်က္ေတြ၊ ျမင္မိတဲ့အားနည္းခ်က္ေတြကို
တစ္ေယာက္ခ်င္းစီေျပာၾကတာေလးလုပ္ခ်င္တဲ့အေၾကာင္းေျပာျပၿပီး ... ဗိုက္ဆာေနၾကၿပီလားလို႕ေမးလိုက္ေတာ့
အားလံုးရဲ႕ ႏႈတ္ဖ်ားကေန '' ရပါတယ္ ... မဆာပါဘူး '' ဆိုတဲ့အသံထြက္လာတာနဲ႕ ကိုယ္တို႕ရဲ႕
ေနာက္ဆံုးအစီအစဥ္ေလးကို အားလံုးေပ်ာ္ေပ်ာ္ရႊင္ရႊင္နဲ႕ပဲ စတင္ခဲ့ၾကတယ္။ စာရြက္အျဖဴတစ္ရြက္ကို
white-board ေပၚကပ္ ... အလယ္ကမ်ဥ္းဆြဲၿပီး ႏွစ္ပိုင္းခြဲလိုက္တယ္။ တစ္ဖက္ကေတာ့ ...
ဒီအစီအစဥ္ေလးကေနရလိုက္တဲ့အခ်က္ေတြေရးဖို႕ ျဖစ္ၿပီး၊ ေနာက္တစ္ဖက္ကေတာ့ ... ဒီအစီအစဥ္ေလးနဲ႕ပက္သက္ၿပီး
ျမင္မိတဲ့အားနည္းခ်က္ေတြ၊ ျဖစ္ေစခ်င္တာေလးေတြကို ေရးဖို႕ပါ။ သင္တန္းသားေတြကို တစ္ေယာက္စီထေျပာေစၿပီး
... ကိုယ္တို႕ေတြက စာရြက္ေပၚခ်ေရးခဲ့ပါတယ္။ ရလိုက္တဲ့အခ်က္ေတြထဲမွာေတာ့ ... အရင္ကမသိခဲ့တာေတြသိလာတယ္၊
ICT နည္းပညာဟာတတ္ထားဖို႕လိုမယ္လို႕ ျမင္လာတယ္၊ ဒီအစီအစဥ္ေလးအၿပီးမွာ ICT နည္းပညာကို
တတ္ေျမာက္ခ်င္စိတ္ေတြ၊ သင္ယူခ်င္စိတ္ေတြျဖစ္လာၾကတယ္၊ နယ္ေတြကိုဆင္းၿပီး စာသင္ၾကမယ္ဆိုတာကိုလဲ
ႀကိဳဆိုၿပီး လုိအပ္တဲ့အကူအညီေတြေပးၾကမယ္လို႕လဲ အခ်ိဳ႕က ကတိေပးၾကတယ္။ ျမင္မိတဲ့အားနည္းခ်က္ေတြကိုေျပာၾကတဲ့အခါမွာေတာ့
... ICT နည္းပညာကိုအခုမွစၿပီးၾကားဖူးတဲ့အတြက္ ဘာေတြလုိအပ္တယ္ဆိုတာကို မေျပာႏုိင္ပါဘူးလို႕
တစ္ေယာက္က ထေျပာတယ္။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ... အခ်ိန္ ၂နာရီက နည္းတဲ့အေၾကာင္းနဲ႕ ဒီထက္ပိုတဲ့အခ်ိန္မွာ
ဒီထက္ပိုတဲ့ ပညာရပ္ေတြကိုသင္ၾကားေပးေစခ်င္တယ္လို႕ေျပာတယ္။ ၿပီးေတာ့ ... အခ်ိန္သာပိုရရင္
... လက္ေတြ႕အသံုးခ်ျခင္းအစီအစဥ္ (Pritical) ပိုင္းကိုလဲ ထည့္သြင္းေစခ်င္တဲ့အေၾကာင္းေျပာၾကတယ္။
ေနာက္တစ္ေယာက္ကေတာ့ ... ေျပာသြားတဲ့အထဲက အဂၤလိပ္လိုစကားလံုးေတြကို တတ္ႏုိင္သမွ်ျမန္မာလိုျပန္ေပးဖို႕လဲ
ေမတၱာရပ္ခံသြားတာကိုေတြ႕ရတယ္။ ေနာက္ၿပီး ... နယ္ဆင္းၿပီးစာသင္ၾကတဲ့အခါမွာ ... နယ္ေျမခံေတြနဲ႕
နက္နက္နဲနဲတိုင္ပင္ ညွိႏႈိင္းၾကၿပီးမွလုပ္သင့္တဲ့အေၾကာင္းလဲ အႀကံျပဳသြားပါေသးတယ္။ သိပ္ကိုစိတ္၀င္စားစရာေကာင္းၿပီး
... ကိုယ္တို႕ရဲ႕ေရွ႕ဆက္ ရမယ့္လမ္းေၾကာင္းအတြက္ အမ်ားႀကီးအက်ိဳးရွိတဲ့အႀကံျပဳခ်က္ေတြပါပဲ။
ကိုယ္တို႕ရဲ႕ အစီအစဥ္ေတြအားလံုး ၿပီးဆံုးသြားတဲ့အခါမွာေတာ့ သင္တန္းသူ၊ သင္တန္းသားေတြအားလံုးနဲ႕
ကိုယ္တို႕အဖြဲ႕နဲ႕ စုေပါင္းၿပီး ဓါတ္ပံုရိုက္ၾကတယ္ ...။ အားလံုးရဲ႕မ်က္၀န္းေတြထဲက ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ၊
စိတ္အားထက္သန္မႈအလင္းေတြနဲ႕ ကိုယ္တို႕ရဲ႕ႏႈတ္ခမ္းေတြေပၚက ပီတိအၿပံဳးေတြ ေပါင္းစပ္ၿပီး
... ဓါတ္ပံုေလးကေတာ့သိပ္ကိုလွေနမွာပဲလို႕ ကိုယ္ေတြးမိတယ္ ...။
အားတက္သေရာပူးေပါင္းပါ၀င္ခဲ့ၾကတဲ့ သင္တန္းသူ၊သင္တန္းသားေတြ
အားလံုးကိုေက်းဇူးတင္သလိုပဲ ...။ ကိုယ္နဲ႕အတူ စိတ္ေရာကိုယ္ပါ ... ပူးေပါင္းပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကတဲ့
သူငယ္ခ်င္းေတြအားလံုးကိုလဲ ... ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ဆိုတဲ့စကားေလးနဲ႕အတူ ... ေရွ႕ဆက္ၾကစို႕ဆိုတဲ့စကားေလးကိုပါ
ထပ္ေဆာင္းေျပာလိုက္ခ်င္ပါေသးတယ္။
ေနဘုန္းလတ္
၁၂.၀၃.၂၀၁၂
(တနလၤာ)
